Jak sprawdzić swoje zadłużenie i czy kwota długu jest prawidłowa

Jak sprawdzić swoje zadłużenie — krótka odpowiedź

Aby sprawdzić swoje zadłużenie, zbierz dokumenty, pobierz raport BIK, sprawdź KRZ i poproś każdego wierzyciela o szczegółowe rozliczenie.

Porównaj umowy, historię rachunku, wezwania do zapłaty oraz pisma z sądu i od komornika.

Każde żądanie podziel na kwotę główną, odsetki i pozostałe koszty.

Wyniki zapisz w jednej tabeli, aby zobaczyć, ile masz długów, komu jesteś winien pieniądze i na jakim etapie jest każda sprawa.

Skąd wziąć informacje o swoich długach

Informacje o swoich długach znajdziesz przede wszystkim w dokumentach, danych BIK, KRZ oraz rozliczeniach otrzymanych od wierzycieli.

Umowy, wezwania i historia rachunku

Zacznij od umów kredytowych i pożyczkowych oraz dołączonych do nich harmonogramów. Zbierz też wezwania do zapłaty, korespondencję z wierzycielami i firmami windykacyjnymi, pisma z sądu i od komornika oraz historię rachunku.

Historia rachunku pomoże Ci odnaleźć wypłaty kredytów i pożyczek oraz późniejsze wpłaty. Sama wiadomość z żądaniem zapłaty nie zawsze pokazuje, z czego wynika podana suma.

Możesz poprosić każdego wierzyciela o pisemne zestawienie. Powinno ono oddzielnie wskazywać kwotę główną, odsetki wraz z podstawą i okresem naliczania, koszty oraz uwzględnione wpłaty.

Sprawdzenie zadłużenia BIK

Raport BIK pokazuje zobowiązania kredytowe przetwarzane przez BIK. Może jednak nie obejmować wszystkich rachunków, długów prywatnych ani innych zobowiązań, które nie są przetwarzane w tym systemie. Nie traktuj go więc jako jedynego źródła informacji.

Po wygaśnięciu zobowiązania banki, instytucje pożyczkowe i BIK mogą przetwarzać dane bez zgody klienta nie dłużej niż przez 5 lat, jeżeli zwłoka przekroczyła 60 dni i minęło 30 dni od poinformowania klienta. W innych przypadkach potrzebna jest zgoda.

Krajowy Rejestr Zadłużonych

KRZ jest jawnym rejestrem, w którym ujawnia się między innymi upadłości, umorzone bezskuteczne egzekucje i zaległości alimentacyjne w egzekucji. Zwykłe opóźnienie w zapłacie raty nie powoduje wpisu. Więcej informacji zawiera poradnik o Krajowym Rejestrze Zadłużonych.

Jak rozbić kwotę żądania na części

Kwotę żądania należy podzielić co najmniej na kwotę główną, odsetki i koszty.

Kwota główna to część zobowiązania bez doliczonych odsetek i dodatkowych kosztów. Porównaj ją z umową, historią rachunku i dokonanymi wpłatami.

Odsetki powinny być opisane przez wskazanie ich podstawy, okresu naliczania i zastosowanej stopy. Samo podanie końcowej sumy utrudnia ocenę, czy została naliczona prawidłowo.

Koszty powinny być wykazane oddzielnie. Przy kredycie konsumenckim sprawdź także, czy pozaodsetkowe koszty kredytu mieszczą się w ustawowym limicie.

Jeżeli nie masz pełnego rozliczenia, poproś wierzyciela o nie na piśmie. Następnie przygotuj własną tabelę.

W dodatkowych notatkach zapisz termin wymagalności, daty wpłat i kwestie wymagające wyjaśnienia. Dzięki temu łatwiej ocenisz, jak sprawdzić, ile masz długów i które dokumenty są jeszcze potrzebne.

Odsetki — jakie limity obowiązują

Odsetki umowne i odsetki za opóźnienie nie mogą przekraczać limitów określonych w Kodeksie cywilnym.

Odsetki wynikające z czynności prawnej

Odsetki ustawowe są równe stopie referencyjnej NBP powiększonej o 3,5 punktu procentowego. Odsetki maksymalne wynikające z czynności prawnej to dwukrotność odsetek ustawowych w stosunku rocznym.

Jeżeli umowa przewiduje odsetki wyższe niż odsetki maksymalne, należą się odsetki maksymalne. Postanowienia umowne nie mogą wyłączyć tego limitu.

Odsetki za opóźnienie

Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie została oznaczona, odsetki ustawowe za opóźnienie są równe stopie referencyjnej NBP powiększonej o 5,5 punktu procentowego. Maksymalne odsetki za opóźnienie to dwukrotność odsetek ustawowych za opóźnienie. Tego limitu również nie można wyłączyć umową.

Wysokość odsetek ustawowych ogłasza Minister Sprawiedliwości w Monitorze Polskim. Przy kontroli rozliczenia ustal, jaką stopę zastosowano i za jaki okres naliczono odsetki. Nie opieraj się wyłącznie na końcowej kwocie.

Od zaległych odsetek odsetki za opóźnienie należą się dopiero od wytoczenia powództwa. Wyjątkiem jest sytuacja, w której strony po powstaniu zaległości zgodziły się na ich doliczenie.

Chwilówki i kredyty konsumenckie — limit kosztów pozaodsetkowych

Pozaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego są ograniczone ustawowym wzorem oraz limitem odnoszącym się do całkowitej kwoty kredytu.

Umowa o kredyt konsumencki to co do zasady kredyt do 255 550 zł udzielany konsumentowi. Pozaodsetkowe koszty kredytu mogą obejmować koszty inne niż odsetki, ale nie mogą przekroczyć ustawowych granic.

Dla okresu spłaty wynoszącego co najmniej 30 dni maksymalną wysokość kosztów oblicza się według wzoru: MPKK = (K × 10%) + (K × n/R × 10%).

• K oznacza całkowitą kwotę kredytu.
• n oznacza okres spłaty wyrażony w dniach.
• R oznacza liczbę dni w roku.

Przy okresie spłaty krótszym niż 30 dni limit wynosi K × 5%. Łącznie pozaodsetkowe koszty kredytu nie mogą przekroczyć 45% całkowitej kwoty kredytu. Koszty przekraczające limit nie należą się.

Wcześniejsza spłata kredytu

Konsument może w każdym czasie spłacić kredyt w całości albo w części przed terminem. Całkowity koszt kredytu obniża się wtedy o koszty dotyczące okresu, o który skrócono umowę.

Jeżeli spłaciłeś kredyt wcześniej, sprawdź końcowe rozliczenie. Porównaj datę spłaty z okresem, którego dotyczyły pobrane koszty.

Sankcja kredytu darmowego

Sankcja kredytu darmowego może pozwolić konsumentowi zwrócić kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu, jeżeli kredytodawca naruszył wskazane przepisy ustawy.

Dotyczy to między innymi określonych naruszeń przepisów o treści umowy i limitach kosztów. Skorzystanie z sankcji wymaga złożenia kredytodawcy pisemnego oświadczenia.

Uprawnienie wygasa po upływie roku od dnia wykonania umowy. Samo podejrzenie błędu nie przesądza, że sankcja ma zastosowanie. Ocena wymaga analizy konkretnej umowy oraz rodzaju naruszenia.

Stare długi i przedawnienie

Stary dług może być przedawniony, ale trzeba sprawdzić charakter roszczenia i termin jego wymagalności.

Terminy przedawnienia wynoszą 6 lat albo 3 lata. Termin 3-letni dotyczy świadczeń okresowych oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności. Koniec terminu przypada na koniec roku kalendarzowego.

Wobec konsumenta nie można domagać się zaspokojenia przedawnionego roszczenia. Sam wiek długu nie wystarcza jednak do oceny. Pomocne będzie oddzielne sprawdzenie każdej pozycji w zestawieniu. Zobacz też poradnik o przedawnieniu długu.

Co zrobić z zestawieniem długów

Zestawienie długów wykorzystasz do rozmowy z wierzycielem, oceny propozycji ugody, uzyskania pomocy prawnej albo przygotowania się do wniosku o upadłość.

1. Rozmowa z wierzycielem. Ustal wcześniej, która część żądania jest potwierdzona dokumentami, a która wymaga wyjaśnienia. Pomocny może być poradnik o przygotowaniu do negocjacji z firmą windykacyjną.
2. Ugoda. Porównaj propozycję z własnym zestawieniem i sprawdź, jakie elementy zadłużenia obejmuje. Przed decyzją przeczytaj, na co uważać przy ugodzie z wierzycielem.
3. Pomoc prawna. Jeżeli nie rozumiesz rozliczenia albo masz pisma z sądu lub od komornika, możesz skorzystać z nieodpłatnej pomocy prawnej, w tym porad dla osób zadłużonych.
4. Działania bez postępowania sądowego. Zestawienie pomaga ocenić sytuację i przygotować się do rozmów. Przeczytaj również o oddłużaniu bez sądu.
5. Upadłość jako ostateczność. Tabela może pomóc w zebraniu informacji potrzebnych do przygotowania wniosku. Samo sporządzenie zestawienia nie przesądza jednak o wyniku postępowania.

Najczęstsze pytania

Jak sprawdzić, ile mam długów?

Zbierz umowy, harmonogramy, wezwania, korespondencję, pisma z sądu i od komornika oraz historię rachunku. Uzupełnij je raportem BIK i informacjami z KRZ. Każdego wierzyciela możesz poprosić o pisemne zestawienie kwoty głównej, odsetek, kosztów i wpłat.

Czy raport BIK pokaże wszystkie moje długi?

Nie. Raport pokazuje zobowiązania kredytowe przetwarzane przez BIK, ale może nie obejmować wszystkich rachunków, zobowiązań prywatnych i innych długów.

Jak sprawdzić, czy odsetki są prawidłowo naliczone?

Sprawdź podstawę naliczania, rodzaj odsetek, zastosowaną stopę i okres. Następnie porównaj stopę z właściwym limitem odsetek maksymalnych albo maksymalnych odsetek za opóźnienie.

Ile mogą wynosić koszty chwilówki poza odsetkami?

Przy kredycie konsumenckim na co najmniej 30 dni limit wynika ze wzoru MPKK = (K × 10%) + (K × n/R × 10%). Przy okresie krótszym niż 30 dni wynosi K × 5%. Łącznie koszty nie mogą przekroczyć 45% całkowitej kwoty kredytu.

Co to jest sankcja kredytu darmowego?

To uprawnienie konsumenta, który po wskazanym w ustawie naruszeniu i złożeniu pisemnego oświadczenia zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu. Zastosowanie sankcji wymaga analizy umowy, a uprawnienie wygasa po roku od dnia jej wykonania.

Materiał ma charakter edukacyjny i nie stanowi porady prawnej.