Jak legalnie zatrzymać komornika — zawieszenie i umorzenie egzekucji

Jak zatrzymać komornika — krótka odpowiedź

Komornika można legalnie zatrzymać przez zawieszenie egzekucji, umorzenie egzekucji albo pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. Po spłacie lub ugodzie wierzyciel może zażądać zawieszenia albo umorzenia postępowania. Dłużnik może skorzystać między innymi z zarzutu przedawnienia, skargi na czynności komornika lub powództwa przeciwegzekucyjnego, jeżeli zachodzą odpowiednie podstawy. Przy niewypłacalności znaczenie może mieć ogłoszenie upadłości konsumenckiej, ale samo złożenie wniosku o upadłość nie zatrzymuje egzekucji.

Czego komornik nie bada

Komornik nie bada zasadności ani wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wynika to z art. 804 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego.

Jeżeli uważasz, że dług nie istnieje, został zapłacony albo nie może już być egzekwowany, sam komornik nie rozstrzygnie tego sporu. Spór dotyczący długu rozpoznaje sąd. W zależności od sytuacji właściwe może być powództwo przeciwegzekucyjne lub inny środek wskazany niżej.

Legalne sposoby — przegląd

Legalne sposoby zatrzymania egzekucji obejmują działania wierzyciela, wnioski dłużnika, środki sądowe, umorzenie z urzędu oraz skutki ogłoszenia upadłości.

Ugoda i spłata — zawieszenie lub umorzenie na wniosek wierzyciela

Spłata lub ugoda może prowadzić do zawieszenia albo umorzenia egzekucji, jeżeli wierzyciel złoży odpowiedni wniosek.

Ugoda polega na wzajemnych ustępstwach. Wierzyciel nie ma obowiązku zgodzić się na jej zawarcie. Jeżeli strony dochodzą do porozumienia, warto jednoznacznie ustalić, czy wierzyciel złoży wniosek o zawieszenie, czy o umorzenie egzekucji.

Sama ugoda nie oznacza automatycznego zatrzymania komornika. W tym trybie wniosek składa wierzyciel. Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie na jego wniosek, chyba że wniosek zmierza jedynie do przedłużenia postępowania. Wierzyciel może również zażądać umorzenia egzekucji, na przykład po spłacie lub zawarciu ugody.

Dłużnik może żądać zawieszenia, jeżeli sąd zawiesił natychmiastową wykonalność tytułu, wstrzymał jego wykonanie albo dłużnik złożył zabezpieczenie konieczne według orzeczenia sądowego.

Przed podpisaniem porozumienia sprawdź warunki spłaty i zapisy dotyczące trwającej egzekucji. Więcej informacji zawiera poradnik: ugoda z wierzycielem — na co uważać.

Przedawnienie — umorzenie na wniosek dłużnika

Dłużnik może żądać umorzenia egzekucji, jeżeli roszczenie przedawniło się przed dniem złożenia wniosku o jej wszczęcie, a wierzyciel nie wykaże dokumentem wcześniejszego przerwania biegu przedawnienia.

Podstawą jest art. 825 pkt 1¹ Kodeksu postępowania cywilnego. Znaczenie mają daty oraz dokumenty dotyczące roszczenia. Nie wystarczy samo przekonanie, że dług jest stary.

Komornik nie rozstrzyga ogólnego sporu o zasadność długu. Dlatego przed złożeniem wniosku sprawdź tytuł wykonawczy, datę wszczęcia egzekucji oraz dostępne dokumenty. Zasady oceny terminów omawia poradnik o przedawnieniu długu.

Skarga na czynności komornika

Skarga na komornika służy zakwestionowaniu jego czynności albo zaniechania, lecz jej wniesienie samo w sobie nie gwarantuje zawieszenia egzekucji.

Skargę może złożyć strona albo inna osoba, której prawa zostały naruszone. Właściwy jest sąd rejonowy ustalony ze względu na siedzibę kancelarii komornika. Termin na wniesienie skargi wynosi tydzień.

Wraz ze skargą możesz złożyć wniosek o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Jeżeli wniesiono skargę lub zażalenie, sąd może zawiesić postępowanie w całości albo części. Może też uzależnić zawieszenie od złożenia zabezpieczenia.

Skarga dotyczy działania lub braku działania komornika. Nie zastępuje powództwa, gdy spór dotyczy istnienia, wygaśnięcia albo możliwości egzekwowania samego zobowiązania.

Powództwo przeciwegzekucyjne i o zwolnienie od egzekucji

Powództwo przeciwegzekucyjne służy dłużnikowi, a powództwo o zwolnienie od egzekucji chroni osobę trzecią, której prawa narusza zajęcie.

Powództwo przeciwegzekucyjne

Dłużnik może żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości albo części. Jedną z podstaw jest zdarzenie, które nastąpiło po powstaniu tytułu i spowodowało, że zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane. Przykładem może być zapłata lub przedawnienie.

Jest to droga do rozstrzygnięcia przez sąd sporu dotyczącego możliwości prowadzenia egzekucji na podstawie danego tytułu. Komornik nie rozpoznaje takiego sporu.

Powództwo o zwolnienie od egzekucji

Osoba trzecia może żądać zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli zajęcie narusza jej prawa. Dotyczy to na przykład sytuacji, w której zajęta rzecz nie należy do dłużnika, lecz do tej osoby.

Termin na wniesienie tego powództwa wynosi miesiąc od dnia, w którym osoba trzecia dowiedziała się o naruszeniu swojego prawa.

Kiedy egzekucja kończy się z urzędu

Egzekucja jest umarzana z urzędu między innymi wtedy, gdy jest niedopuszczalna, bezskuteczna, wierzyciel pozostaje bezczynny przez 6 miesięcy albo tytuł prawomocnie pozbawiono wykonalności.

Bezskuteczność występuje, gdy oczywiste jest, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od jej kosztów. Umorzenie z tej przyczyny prowadzi do wpisu w Krajowym Rejestrze Zadłużonych.

Podstawą umorzenia jest również brak czynności wierzyciela potrzebnej do dalszego prowadzenia postępowania przez 6 miesięcy. To samo dotyczy sytuacji, gdy przez 6 miesięcy wierzyciel nie zażądał podjęcia zawieszonego postępowania.

Termin biegnie od ostatniej czynności egzekucyjnej. Przy zawieszeniu liczy się go od ustania przyczyny zawieszenia.

Umorzenie następuje także wtedy, gdy prawomocnym orzeczeniem tytuł wykonawczy został pozbawiony wykonalności.

Upadłość konsumencka a komornik

Ogłoszenie upadłości zawiesza z mocy prawa egzekucję skierowaną do majątku wchodzącego do masy upadłości, ale samo złożenie wniosku o upadłość nie zatrzymuje komornika.

Po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości taka egzekucja zostaje umorzona. Nie można też wszcząć nowej egzekucji skierowanej do majątku wchodzącego do masy upadłości.

Skutek powstaje dopiero z dniem ogłoszenia upadłości. Więcej o relacji między postępowaniami przeczytasz w poradniku upadłość konsumencka a komornik.

Czego nie robić i co przygotować

Nie ignoruj pism od komornika ani sądu, a przed wyborem środka zbierz korespondencję, tytuł wykonawczy i informacje o najważniejszych datach.

• Zachowaj całą korespondencję dotyczącą długu i egzekucji.
• Sprawdź tytuł wykonawczy oraz daty istotne dla oceny przedawnienia.
• Sprawdź, czy prawidłowo zastosowano kwoty wolne dotyczące konta i wynagrodzenia.
• Jeżeli egzekucja łączy się z upadłością, zapoznaj się także z zasadami opisanymi w poradniku czy komornik może zająć konto przy upadłości.
• Jeżeli nie wiesz, który środek odpowiada Twojej sytuacji, możesz sprawdzić dostępność nieodpłatnej pomocy prawnej.

Najczęstsze pytania

Jak zatrzymać komornika?

Możliwe drogi to między innymi wniosek wierzyciela o zawieszenie lub umorzenie, wniosek dłużnika oparty na przedawnieniu, skarga z wnioskiem o zawieszenie, powództwo przeciwegzekucyjne oraz ogłoszenie upadłości. Właściwy środek zależy od podstawy i etapu sprawy.

Czy ugoda z wierzycielem zatrzymuje komornika?

Nie automatycznie. W ugodzie warto ustalić, że wierzyciel złoży wniosek o zawieszenie albo umorzenie egzekucji.

Czy komornik umorzy egzekucję przedawnionego długu?

Dłużnik może żądać umorzenia, jeżeli roszczenie przedawniło się przed złożeniem wniosku o wszczęcie egzekucji, a wierzyciel nie wykaże dokumentem wcześniejszego przerwania biegu przedawnienia.

Czy skarga na komornika wstrzymuje egzekucję?

Nie automatycznie. Po złożeniu skargi sąd może na wniosek zawiesić postępowanie w całości lub części i może uzależnić to od zabezpieczenia.

Czy wniosek o upadłość zatrzymuje komornika?

Nie. Dopiero ogłoszenie upadłości zawiesza z mocy prawa egzekucję skierowaną do majątku wchodzącego do masy upadłości.

Materiał ma charakter edukacyjny i nie stanowi porady prawnej.